Voorbeschouwing NK mannen en vrouwen | Sprinters en klassieke types favoriet

Het Nederlands kampioenschap wielrennen op de weg wordt al jaren verreden, een week voor de start van de Tour de France. De eerste winnaar die we in de boeken terugvinden, komt uit 1888. De heer H.W. van Raden was destijds in Muntendam de snelste. Daarna werd het NK bijna ieder jaar georganiseerd.

De wedstrijd, met vaak een lokaal parcours die meerdere keren wordt gereden, heeft een indrukwekkende erelijst, bij de mannen en de vrouwen. Vandaag de dag zeggen veel toppers misschien af, in het verleden stond bijna iedereen aan de start. Joop Zoetemelk, Hennie Kuiper, Jan Raas, Henk Lubberding, Adrie van der Poel, Michael Boogerd, Niki Terpstra; ze werden allemaal één of meerdere keren Nederlands kampioen. Bij de vrouwen heeft Marianne Vos vier titels op haar naam staan. 

Mathieu van der Poel was vorig jaar verrassend de sterkste in Hoogerheide, Chantal Blaak verdedigde haar titel bij de vrouwen. Van der Poel is er dit jaar echter niet bij. Ook Dylan Groenewegen, de winnaar uit 2016, slaat de wedstrijd. Bij de vrouwen staan alle kleppers gewoon aan de start in Ede. Ede organiseert het NK overigens al voor de zevende keer, al moeten we ver terug voor de vorige edities. Van 1892 tot en met 1896 was het al vijf keer gastheer. Dat was het in 1910 voor het laatst. 

2018 Mathieu van der Poel
2017 Ramon Sinkeldam
2016 Dylan Groenewegen
2015 Niki Terpstra
2014 Sebastian Langeveld
2013 Johnny Hoogerland
2012 Nikki Terpstra
2011 Pim Ligthart
2010 Niki Terpstra
2009 Koos Moerenhout

2018 Chantal Blaak
2017 Chantal Blaak
2016 Anouska Koster
2015 Lucinda Brand
2014 Iris Slappendel
2013 Lucinda Brand
2012 Annemiek van Vleuten
2011 Marianne Vos
2010 Loes Gunnewijk
2009 Marianne Vos

Kritiek dus op het parcours, maar waarom? Nou, volgens veel renners uit de buurt had het selectiever gekund, met minder brede snelwegen en meer heuveltjes. Daar is nu niet voor gekozen. In totaal worden er 223,4 kilometers afgelegd, negen rondes van 25,2 kilometer om precies te zijn. Deze rond start bij het gemeentehuis in Ede en via Bennekom en Wageningen vinden we de eerste hoogtemeters. Op de Wageningse Berg kunnen de mannen zonder snelle benen hun slag slaan.

Na een heuvelachtig gedeelte rond Wageningen keren we terug naar Bennekom, over brede en rechte wegen. Aan de Arnhemseweg in Ede, daar waar ook gestart wordt, ligt de finishlijn. Ploegen met een sprinter hebben na Wageningen zodoende alle tijd om nog iets te organiseren. De sprinters moeten wel hun beste benen meenemen, aangezien de laatste honderden meters smerig oplopen. 

De vrouwen rijden hetzelfde parcours, alleen doen zij geen negen rondes, maar vijf. Dat komt neer op 122,6 kilometer in totaal. De kortere afstand speelt misschien wel een vroege aanval in de hand, wat de koers onvoorspelbaar kan gaan maken. Is er iemand die een sprint op de macht kan voorkomen? 

Geen Groenewegen en Van der Poel en geen Dylan van Baarle. Maar er blijft genoeg kwaliteit over om uit te kiezen als er zondag om de Nederlandse trui wordt gestreden. Fabio Jakobsen wordt door velen genoemd als topfavoriet. De sprinter van Deceuninck-Quick-Step won dit jaar vier keer en de aankomst lijkt perfect voor hem. Het enige probleem is wel dat hij geen ploegmaats heeft, dus zal hij zichzelf moeten postioneren en dat zal extra kracht kosten.

In dat opzicht zit de favoriet misschien wel bij Team Jumbo-Visma, dat een voltallige ploeg kan opstellen. Mike Teunissen is in de vorm van zijn leven. Hij won ritten in de Vierdaagse van Duinkerke en de ZLM Tour en pakte in beide koersen ook de eindzege. Zonder Groenewegen kan hij voor zijn eigen kans gaan. Cees Bol kan namens Team Sunweb echter hetzelfde redeneren. Ook hij heeft een ploeg mee, met onder meer Wilco Kelderman aan boord. Ook hij heeft geen concurrerende sprinters.

Andere rappe mannen die zich vast en zeker willen mengen in de sprint zijn Moreno Hofland en Wouter Wippert. Hofland lijkt zichzelf te hebben hervonden bij EF Education-First, waarvoor hij in La Route d'Occitanie al naar plek drie sprintte. Wippert van EvoPro Racing won een rit in de Ronde van Hongarije en staat dit jaar al op drie ritzeges. 

Als het geen sprint wordt, moeten we kijken naar de mannen met inhoud, die na het stuk rond Wageningen een opgebouwde voorsprong kunnen verdedigen. Of misschien kunnen ze in de finale wegrijden. Niki Terpstra lijkt daarvoor de meest geschikte man, maar ook Sebastian Langeveld en Ramon Sinkeldam kunnen ontzettend hard fietsen. 

Sprinten op de macht of gaat er toch iemand solo aankomen? In het eerste geval lijkt er maar één topfavoriete en dat is Lorena Wiebes. De 20-jarige renster van Parkhotel Valkenburg won dit jaar al acht (!) keer en schreef tevens het eindklassement van de Tour of Chongming Island op haar naam. Een week geleden nog werd ze nog Olympisch kampioene bij de European Games in Minsk.

Achter Wiebes zijn er veel vrouwen die rap zijn. Marianne Vos zal voor haar vijfde titel willen gaan, daarna is er een grote groep met rensters die een zware koers nodig heeft. Titelverdedigster Chantal Blaak, Amy Pieters, Floortje Mackaij, Lucinda Brand, Riejanne Markus... Allemaal vrouwen met een grote motor. 

Annemiek van Vleuten is op haar beurt in topvorm, zo bewees ze bij het NK tijdrijden. Misschien is zij ondanks al haar kritiek op het parcours wel tot meer in staat dan ze zelf denkt. Hetzelfde geldt misschien wel voor Anna van der Breggen, al zijn er bij haar Boels-Dolmans meer die lonken naar de titel. 

De vrouwen zijn zaterdag aan de beurt. De start is om 14.35 uur en er wordt rond de klok van 17.30 uur gefinisht. De mannen gaan zondag al om 12.05 uur weg en zijn volgens het schema om 17.15 uur binnen. De NOS zendt beelden uit, al is de tijd wel wat summier. Zaterdag moeten de wielerfans het doen met een livestream op NOS.nl, die vanaf 16.00 uur te zien is. Door het WK voetbal voor vrouwen is er geen ruimte op NPO1. Die is er wel op zondag, dan is de NOS vanaf 15.45 uur live met de mannenwedstrijd. Helemaal niets missen van start tot finish? In de Leiderstrui verzorgt liveblogs! (foto: Getty Images / Deceuninck-Quick-Step)

Bram van der Ploeg (Twitter: @BvdPloegg | e-mail: [email protected])